Sytuacja na mapie.
Źródła za każdym sygnałem.

Czym jest Strażnik

Serwer zbiera dane z kilku publicznych źródeł, liczy punktację dla każdego województwa i wysyła powiadomienia. Aplikacja pokazuje mapę, źródła każdego punktu i historię ostatnich 12 godzin. Nie potrzebujesz konta ani własnego serwera.

Wynik jest wskaźnikiem aplikacji, a nie prawdopodobieństwem uderzenia. Żaden pojedynczy artykuł ani strefa nie podniesie poziomu sam — próg osiąga dopiero oficjalny komunikat, poważny obiekt blisko granicy albo kilka niezależnych źródeł naraz.

1. Instalacja i aktualizacje

1. Otwórz Strażnika w App Store albo wyszukaj w App Store „Strażnik alarm powietrzny”. Aplikacja jest dostępna w App Store w Polsce, Niemczech, Wielkiej Brytanii i Belgii, na Litwie, Łotwie, w Estonii i na Ukrainie.
2. Naciśnij Pobierz i potwierdź tak jak każdą inną aplikację. Strażnik jest bezpłatny i nie ma zakupów w aplikacji.
3. Przy pierwszym uruchomieniu zezwól na powiadomienia — bez tej zgody alarm nie dotrze przy zamkniętej aplikacji.
4. Zapisz swoje województwo w ⚙ → Moje miejsca i zaznacz Obserwuj alerty dla tego województwa.
5. Wykonaj pięć kroków z ramki „Sprawdź swojego iPhone'a” w rozdziale 9 — od nich zależy, czy usłyszysz alarm w nocy.

Aktualizacje

Na iPhonie aktualizacje przychodzą przez App Store, jak w każdej aplikacji — Strażnik nie pobiera plików sam i nie ma przycisku „Sprawdź aktualizacje”. Jeśli masz wyłączone automatyczne aktualizacje, wejdź w App Store → swoje konto (ikona u góry) → lista aktualizacji. Wersja na iPhone'a może mieć inny numer niż na Androidzie: każde wydanie przechodzi przegląd Apple, więc czasem pojawia się później.

Wersja testowa (TestFlight)

Jeśli testowałeś Strażnika przez TestFlight, nie musisz niczego odinstalowywać: pobierz go z App Store, a wersja ze sklepu zastąpi testową. Ustawienia i Moje miejsca zostają. Po instalacji otwórz aplikację raz i sprawdź, czy województwo do alarmów jest dalej zaznaczone.

2. Pierwsze kroki: Moje miejsca, powiadomienia, język

Moje miejsca

⚙ → Moje miejsca → 📍 Otwórz Moje miejsca. Zapiszesz do 8 miejsc, np. Dom, Praca, Wyjazd. Dla każdego wybierasz województwo i zaznaczasz Obserwuj alerty dla tego województwa. Powiadomienia przychodzą dla obserwowanych województw; kilka miejsc w tym samym województwie daje jedną subskrypcję. Pierwsze miejsce wyznacza „mój region” na mapie.

Zakres miejsca może być dokładny: po dotknięciu ◎ Pobierz pozycję jeden raz aplikacja zapisuje jednorazowo punkt i jego dokładność. Nie ma śledzenia w tle. Przy otwartej aplikacji Strażnik policzy wtedy na telefonie odległość do widocznych obiektów. Powiadomienia i tak idą według województwa.

Dane miejsc zostają na urządzeniu — przycisk nazywa się Zapisz na urządzeniu.

Zgody na iPhonie

Przy pierwszym uruchomieniu Strażnik prosi tylko o zgodę na powiadomienia. Na iPhonie nie ma zgody na alarm pełnoekranowy ani ustawień baterii — iOS nie daje ich zwykłym aplikacjom. W zakładce ⚙ → Alarmy sprawdzisz, czy powiadomienia są gotowe i dla jakiego regionu; przycisk 🔔 Ustawienia powiadomień otwiera ustawienia Strażnika w iOS. Jeśli „Powiadomienia czasowo zależne” są wyłączone, zakładka pokaże ostrzeżenie — bez nich czerwony alarm może nie przebić trybu Skupienia.

Jeśli chcesz tylko oglądać mapę, wyłącz suwak Alarmy na tym telefonie — telefon zostanie wypisany ze wszystkich województw i przestanie dostawać powiadomienia o alarmach. Zgody iOS zostają bez zmian — aplikacja nie może ich zmienić; wyłączysz je w Ustawieniach iPhone'a.

Polski / English

⚙ → Aplikacja → Język interfejsu. Okno ustawień od razu pokazuje podgląd; Zapisz przeładowuje aplikację w nowym języku, Anuluj zostawia poprzedni. Wersja angielska obejmuje interfejs, opisy obiektów i nazwy na mapie; cytowane komunikaty i tytuły artykułów pozostają w oryginale.

Wielkość tekstu

⚙ → Aplikacja → Wielkość tekstu: Normalna, Większa albo Największa. Działa od razu, bez zapisywania i bez ponownego uruchamiania. Powiększa wszystkie napisy naraz — w panelu, na kartach obiektów, w legendzie, na ekranie alarmu i w module GROTA. Odstępy i przyciski zostają tej samej wielkości, żeby układ się nie rozjechał i żeby nic nie wyszło poza ekran.

Na Androidzie to ustawienie mnoży się z systemowym rozmiarem czcionki (Ustawienia → Wyświetlacz → Rozmiar czcionki), więc przy dużej czcionce w telefonie zwykle wystarcza „Normalna". Napisy na samej mapie pochodzą z serwera map i tym ustawieniem się nie zmieniają. Na stronie w przeglądarce działa też zwykłe powiększanie (Ctrl i +). Na iPhonie jest odwrotnie niż na Androidzie: systemowy rozmiar tekstu (Ustawienia → Ekran i jasność → Rozmiar tekstu) nie zmienia napisów w Strażniku — wbudowana przeglądarka systemowa idzie za Dynamic Type tylko wtedy, gdy strona wprost o to poprosi, a nasza tego nie robi. Na iPhonie to ustawienie jest więc jedyną drogą do większego tekstu.

3. Ekran główny

Układ ma cztery strefy: pasek u góry, kafelki przy prawej krawędzi mapy, baner mojego regionu nad dolnym paskiem i zakładki na dole.

Przy starcie na dole pojawia się pasek „NIEOFICJALNE źródło dodatkowe…”. Możesz go zamknąć krzyżykiem — wraca przy alarmie. Panele i okna zamkniesz krzyżykiem, zakładką Mapa albo dotknięciem obok. iPhone nie ma przycisku „wstecz” — cofasz się krzyżykiem albo zakładką Mapa.

4. Mapa, obiekty i samoloty

Przesuwaj mapę palcem, powiększaj dwoma palcami i dotykaj obiektów. Kolor województwa pokazuje punkty z ostatnich 60 minut:

Kolor	Znaczenie
granatowy	0–1,9 pkt — spokojnie (poniżej progu)
żółty	od 2 pkt — podwyższona uwaga
czerwony	od 4 pkt i potwierdzenie — wysoki priorytet (rozdział 11)
przygaszony, oliwkowy	kolor wyłącznie od sąsiednich województw; karta ma kreskowaną ramkę i napis „podniesione przez sąsiedztwo · bez alarmu”. Taki kolor nie wysyła powiadomienia.

Obiekty z NEPTUN-a nad Ukrainą mają osobne kształty — legenda pokazuje każdy z nich:

Obiekt	Symbol
Dron / BpSP	żółta sylwetka z prostymi skrzydłami i wciętym ogonem; czerwony dziób i czerwony grot przed nim wskazują kierunek lotu
Dron Shahed	pomarańczowe skrzydło delta
Dron FPV	cztery wirniki; lokalny, bez punktów
Dron rozpoznawczy	biało-szara sylwetka z długimi skrzydłami
Rakieta manewrująca	czerwony korpus ze skrzydłami
Rakieta balistyczna	różowy smukły grot
Bomba kierowana KAB	żółta sylwetka bomby
MiG-31K (nosiciel)	fioletowy samolot
Obiekt nierozpoznany	szary romb ze znakiem zapytania

Kurs nieznany: ikona nie jest obracana, ma przerywaną białą obwódkę i znak zapytania — nie wskazuje kierunku. Pulsujący czerwony pierścień mają tylko obiekty, które w tej chwili dodają punkty któremuś województwu; pozostałe stoją spokojnie.

Różowo podświetlony obwód Ukrainy z przerywanym konturem ma alarm powietrzny, który w tej chwili daje punkty któremuś województwu. Bliższe obwody są wyraźniejsze, dalekie ledwo widoczne. Dotknięcie obwodu pokazuje, kiedy przyszedł sygnał i ile punktów daje któremu województwu.

Okrąg wokół obiektu pokazuje, gdzie obiekt może być — a nie zasięg rażenia. Składa się z niepewności samego zgłoszenia i drogi, jaką obiekt mógł przelecieć od ostatniego meldunku, więc rośnie, dopóki nie przyjdzie nowy meldunek — najwyżej przez 15 minut, potem przestaje rosnąć, a karta obiektu o tym uprzedza. Karta rozbija tę liczbę na obie części. Rakiety, KAB i balistyka mają stały rejon, bo źródło nie podaje im kursu. Przerywana linia to trasa przelotu — rysowana tylko wtedy, gdy źródło podaje pozycje nadające się do śledzenia. W ⚙ → Aplikacja → „Mapa: trasy obiektów” wybierzesz osobno dla dronów i rakiet oraz dla samolotów: wyłączone, przebyta trasa albo trasa i kierunek lotu (linia na 30 minut lotu drona lub rakiety, 15 minut samolotu, z kropkami co 5 minut). Kierunek dronów i rakiet rysujemy tylko przy kursie zmierzonym z ruchu obiektu. Obiekt z pozycją przybliżoną (duże koło niepewności) nie ma ani trasy, ani kierunku — a większość obiektów NEPTUN stoi w miejscu między odczytami, więc linie widać tylko przy części z nich. Niebieskie samoloty i śmigłowce to lotnictwo wojskowe z jawnym transponderem ADS-B.

Czas pod ikoną (np. „7 min”) to wiek ostatniego meldunku o tym obiekcie. NEPTUN to zgłoszenia ludzi, nie radar: obiekt stoi w tym samym miejscu, dopóki ktoś nie zgłosi go ponownie, a bywa, że kolejnego zgłoszenia nie ma wcale. Podpis pojawia się po pięciu minutach, a ikona stopniowo blednie — im bledsza, tym starsza informacja. Po godzinie ikona jest wyraźnie wyblakła. Nieruchome ikony nie oznaczają więc zawieszonej mapy, tylko brak nowych zgłoszeń. Kartę obiektu otwiera linia ostatni meldunek, a przy meldunku starszym niż kwadrans dopisek, że obiekt mógł się od tego czasu przemieścić.

Legendę otwiera pierwsza ikona u góry, a zamyka przycisk ✕ Zamknij w jej nagłówku. Sześć grup rozwija się pojedynczo — nazwy wszystkich widać naraz, więc nie trzeba przewijać całości, żeby znaleźć jeden symbol.

Karta obiektu i samolotu

Dotknięcie obiektu otwiera miniaturę karty w lewym dolnym rogu, a obiekt dostaje na mapie biały pierścień. Strzałka ⌃ rozwija kartę, ⌄ zwija, ✕ zamyka.

Karta drona lub rakiety podaje typ, rejon zgłoszenia, liczbę potwierdzeń, wiarygodność, rejon możliwego położenia, kurs i odległość od granicy Polski. Czas dolotu (ETA) pojawia się tylko dla pozycji nadającej się do takiego obliczenia. Gdy źródło oznaczy pozycję jako rejon zgłoszenia, karta pisze „przybliżony rejon zgłoszenia — brak potwierdzonej trasy i czasu dolotu”, a odległość jest szacunkiem. Ilustracje obiektów są poglądowe (AI) i nie służą do rozpoznawania modelu.

Karta samolotu lub śmigłowca pokazuje znak wywoławczy, rejestrację, kraj, model, przeznaczenie, wysokość, prędkość i kurs. Zdjęcie przedstawia przykładowy egzemplarz tego modelu — pod nim są autor, źródło i licencja. 📍 śledź trasę rysuje ślad lotu. Wiersz sygnał mówi, skąd wzięła się pozycja: ADS-B podaje sama maszyna, a MLAT liczą odbiorniki naziemne z różnic czasu dotarcia sygnału — poza ich zasięgiem, na przykład nad Białorusią, taka pozycja potrafi być o kilkadziesiąt kilometrów obok i karta wtedy o tym uprzedza. Wysokość, prędkość i kurs schodzą z pokładu w obu przypadkach. Gdy meldunek wymagałby niemożliwego skoku — maszyna nie przeleciałaby tego dystansu w tym czasie — Strażnik nie przenosi ikony: zostawia ją na ostatniej wiarygodnej pozycji, nie dopisuje takiego odcinka do trasy i mówi o tym w karcie. Mapa nie pokazuje maszyn z wyłączonym transponderem.

5. Strefy PAŻP na mapie

Kafelek strefy pokazuje aktywne strefy przestrzeni powietrznej z planu dobowego Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. Strefa, która stoi od dawna albo była już aktywna przy starcie obserwacji, ma spokojny fioletowy kontur. Strefa włączona niedawno, na oczach Strażnika, jest żółta i ma bryłę 3D.

Dotknięcie strefy otwiera jej opis: typ i jego znaczenie po polsku, od kiedy Strażnik ją widzi, rezerwację do (koniec dzisiejszego wpisu w planie dobowym — strefa bywa przedłużana) i pułap. Przycisk z nazwą województwa prowadzi do jego karty, bo region w całości przykryty strefą trudno dotknąć na mapie.

Strefy nakładające się na siebie: dotknięcie otwiera najmniejszą strefę pod palcem, a pozostałe w tym miejscu są wymienione jako przyciski „W tym miejscu są też”.

Sama warstwa stref nie dodaje punktów. Punktuje tylko rzadka strefa typu D, R, NPZ albo ADHOC — zasady są w rozdziale o punktacji stref.

6. Panel sygnałów

Zakładka Sygnały otwiera karty województw. Twój region jest pierwszy i ma podpis „mój region”. Każda karta podaje punkty, poziom, podsumowanie „składa się z” (np. „0,6 ALARM UA”) i strefy PAŻP nad województwem. Dotknięcie karty rozwija listę sygnałów.

Każdy wiersz sygnału pokazuje źródło, wkład w punktach, tytuł (artykuł otwiera się jako link), wiek sygnału i jego wagę. Sygnał ma pełną wagę przez 30 minut, potem traci ją aż do zera w 60. minucie — dopisek „waga 64%” to właśnie to. Przekreślona liczba to wartość nominalna, której nie zaliczono, bo sygnał wygasa albo klasa źródła osiągnęła limit. Liczby w podsumowaniu są zaokrąglone osobno, dlatego ich suma może różnić się o 0,1 od wyniku.

Sygnał bez punktów zostaje widoczny z objaśnieniem:

• Powtórzenie oficjalnego alertu — artykuł przepisujący świeży Alert RCB.
• Materiał historyczny / następstwa — rocznica, proces, odbudowa.
• Odwołany przez RCB i Po odwołaniu alertu RCB — alert, który RCB odwołało, i artykuły o nim.
• Alert RCB nie został jeszcze odwołany — alert obowiązuje do odwołania, a odwołanie potrafi przyjść po wielu godzinach. Nasze sygnały dawno wygasają i mapa wygląda spokojnie, więc wpis mówi wprost, że oficjalnie alert nadal stoi. Znika po dwunastu godzinach.
• Relacja z wcześniejszego zdarzenia — serwer przeczytał artykuł, a treść opisuje coś sprzed ponad godziny.
• Nie udało się przeczytać artykułu — bez punktów — treści nie dało się pobrać; link zostaje.

Wpis SĄSIEDZTWO to przeniesienie punktów z sąsiedniego województwa (rozdział 11).

Niżej panel ma dwie listy obserwacji bez punktów: Obiekty ≤ 250 km od granicy (NEPTUN) i Lotnictwo wojskowe (ADS-B) nad wschodnią Polską. To publiczne dane z transponderów, a nie namierzanie. Pochodzą z darmowych, otwartych agregatorów: serwer pyta adsb.lol, a gdy ten nie odpowiada — opendata.adsb.fi; w trybie awaryjnym, gdy telefon liczy sam, dochodzi jeszcze airplanes.live. Warstwa jest informacyjna i nie daje punktów. W karcie województwa, jeśli są dostępne, znajdziesz też 📷 Kamery w regionie — kamery drogowe, nie narzędzie do wykrywania obiektów. Od 1.7.88 jest to sama lista z odnośnikami: podglądu nie pokazujemy u siebie, bo regulamin worldcam.pl na to nie zezwala. Dotknięcie kafelka otwiera kamerę u źródła.

7. Historia 12 godzin

Zakładka Historia włącza ⏱ PODGLĄD HISTORII. Pasek suwaka jest pokolorowany według poziomu w każdej chwili, więc od razu widać, kiedy coś się działo. Przeciągnij uchwyt: mapa, kolory, obiekty i samoloty pokazują wybraną chwilę, a etykieta podaje godzinę i liczbę minut wstecz. Pod suwakiem jest najwyżej oceniane województwo z tej chwili, liczba obiektów i maszyn w migawce oraz link „N sygnałów w oknie”, który otwiera panel z tamtą chwilą.

Pod suwakiem jest rząd przycisków: −12 h (początek), alarm wstecz (początek poprzedniego alarmu), −10 i −1 minut, ▶ odtwarzanie i pauza, +1 i +10 minut, alarm naprzód (następny alarm) oraz koniec (najnowsza migawka). Przytrzymanie ±1 i ±10 przewija dalej. ×1 w nagłówku zmienia prędkość odtwarzania na ×2 i ×4.

W trybie historii panel ma nagłówek PODGLĄD HISTORII, a czas sygnałów liczy się względem wybranej chwili („36 min wcześniej”). ZMIEŃ NA ŻYWO w nagłówku paska, albo zakładka Mapa przywraca bieżący widok.

Historia jest pobierana raz na urządzenie, a przewijanie działa lokalnie, bez zapytań do serwera przy każdym ruchu palca. Migawki powstają zwykle co minutę — to odtwarzanie zapisanych próbek, nie nagranie ciągłe.

8. Obce maszyny nad wschodnią flanką

Ikona samolotu u góry otwiera listę wojskowych maszyn z rosyjską lub białoruską rejestracją, widocznych w publicznych danych ADS-B/MLAT nad wschodnią flanką. Panel ma dwie części: w zasięgu teraz i dziennik — wleciały / zniknęły z zasięgu z ostatnich 12 godzin, łącznie z czasem, gdy aplikacja była zamknięta.

W trybie historii panel pokazuje wybraną chwilę. Przygaszona maszyna na mapie to ostatnia zapisana pozycja sprzed najwyżej 2,5 minuty. „Zniknęła” oznacza utratę sygnału w danych, a nie lądowanie ani zestrzelenie. Te obserwacje nie dodają punktów, a pusta lista nie oznacza pustego nieba — wiele maszyn leci z wyłączonym transponderem.

9. Alarmy i powiadomienia

Czym iPhone różni się od Androida

• Brak pełnego ekranu. Na Androidzie czerwony alarm zapala ekran i zasłania blokadę. Na iPhonie jest to wyraźne powiadomienie na blokadzie.
• Syrena gra raz. Na Androidzie gra w pętli, aż potwierdzisz. Na iPhonie — jeden raz przy powiadomieniu. W pętli gra tylko wtedy, gdy aplikacja jest otwarta na ekranie; wyciszysz ją wtedy przyciskiem POTWIERDZAM — wycisz syrenę.
• Wyciszony dzwonek = cisza. Gdy przełącznik z boku telefonu (albo przycisk czynności) jest na wyciszeniu, alarm jest bezgłośny — zostaje baner i wibracja (jeśli w Ustawienia → Dźwięki i haptyka → Haptyka nie wybrano „Nie odtwarzaj w trybie cichym”). Wyciszenie mogą przebić tylko tzw. alarmy krytyczne (Critical Alerts), na które Apple wydaje osobną zgodę. Złożyliśmy wniosek do Apple; do czasu decyzji zostaw dzwonek włączony, jeśli chcesz słyszeć syrenę.
• Brak suwaka głośności alarmu. Syrena gra na głośności dzwonka i alertów iPhone'a, a aplikacja nie może jej podnieść (na Androidzie podnosimy głośność alarmu sami). Przy nisko ustawionym dzwonku syrena będzie cicha. Ustaw suwak w Ustawienia → Dźwięki i haptyka → „Dzwonek i alerty” i wyłącz tam „Zmieniaj przyciskami” — wtedy boczne przyciski ściszają tylko muzykę, a nie przypadkiem dzwonek. Własną głośność, niezależną od suwaka, dają dopiero alarmy krytyczne (Critical Alerts), o które wystąpiliśmy do Apple.
• Tryb Skupienia i Sen. iOS wymaga osobnej zgody na „powiadomienia czasowo zależne” — dla aplikacji i dla każdego trybu Skupienia. Bez niej alarm poczeka do odblokowania telefonu.

Gdzie się schronić — GROTA

Po dotknięciu POTWIERDZAM — wycisz syrenę ekran alarmu pokazuje trzy przyciski: Gdzie się schronić, Obserwuj mapę i Jestem bezpieczny. Strażnik nigdy sam nie przełącza ekranu — wybierasz Ty. Gdzie się schronić otwiera moduł GROTA od razu na zakładce TERAZ: najbliższe miejsca schronienia z publicznego wykazu Państwowej Straży Pożarnej, z odległością i trasą. Poza alarmem wejdziesz do niej z Więcej → Schronienie — gdzie najbliżej.

Przy pierwszym otwarciu iPhone zapyta o dostęp do położenia — wybierz „Podczas korzystania z aplikacji”. Bez zgody GROTA też działa: miejsce wskazujesz sam (zapisane miejsce, adres albo punkt na mapie). Wykaz miejsc i szukanie najbliższego działają bez internetu; trasa po drogach wymaga sieci albo paczki pobranej wcześniej w zakładce Przygotuj. GROTA mówi po polsku, angielsku i ukraińsku — język wybierzesz w jej zakładce Zasady.

Kiedy telefon dzwoni, a kiedy nie

• Powiadomienie przychodzi tylko dla obserwowanych województw z Moich miejsc.
• Województwo musi mieć co najmniej 1 pkt własnych sygnałów. Kolor wyłącznie od sąsiadów nie dzwoni.
• Przeniesienie od sąsiadów może domknąć próg najwyżej o jeden stopień: własne punkty poniżej żółtego plus sąsiad dają co najwyżej żółty.
• Bez powtórek: jeśli wynik spadnie i znów przekroczy ten sam próg w ciągu 60 minut od powiadomienia, zmienia się tylko mapa. Wyjątek: nowy Alert RCB/RSO. Wejście na wyższy poziom, z żółtego na czerwony, powiadamia zawsze.
• W otwartej aplikacji dźwięk gra według tych samych zasad co powiadomienie, nie według koloru mapy — dla każdego obserwowanego województwa.
• Powiadomienie, które dotarło z opóźnieniem ponad 10 minut (np. po powrocie zasięgu), pokazuje się cicho z dopiskiem „opóźnione o … min”.

Testy dźwięku

W ⚙ → Dźwięk są ▶ Test: uwaga, ▶ Test: syrena i ▶ Test: pełny alarm — grają w oknie aplikacji. Niżej są ▶ Test: czerwony natywny (za 5 s) i ▶ Test: żółty natywny (za 5 s): po 5 sekundach przychodzi prawdziwe powiadomienie iPhone'a z syreną albo sygnałem uwagi. Zablokuj ekran w tym czasie, żeby zobaczyć, jak alarm wygląda nad blokadą — i czy go słychać przy Twoich ustawieniach dzwonka i Skupienia. Jeśli powiadomienia są zablokowane, aplikacja powie o tym od razu. Żaden test nie sprawdza drogi powiadomienia z serwera.

Jak to działa technicznie: serwer wysyła powiadomienie przez Firebase i usługę powiadomień Apple (APNs) dla każdego obserwowanego województwa — także przy zamkniętej aplikacji i zablokowanym ekranie. Strażnik nie działa na iPhonie w tle i nie odpytuje źródeł sam; wszystko, co przychodzi przy zamkniętej aplikacji, to powiadomienia z serwera. Tryb awaryjny: gdy serwer nie odpowiada, otwarta aplikacja uruchamia wbudowany silnik i sama odpytuje źródła; co minutę sprawdza powrót serwera. Tryb awaryjny działa tylko przy otwartej aplikacji — przy zamkniętej, bez serwera, alarm nie przyjdzie.

10. Strona WWW i powiadomienia w przeglądarce

Na straznik.eu działa ta sama mapa. Na górze są dodatkowo przyciski pobierania aplikacji (na Androida i na iOS), Instrukcja i Postaw kawę. W karcie przeglądarki widać ikonę Strażnika.

Powiadomienia w przeglądarce: najpierw zapisz województwo w ⚙ → Moje miejsca, potem dotknij dzwonka i zezwól na powiadomienia. Przychodzą także przy zamkniętej karcie — po jednym na alarm, bez ciągłej syreny. Ciągła syrena z wibracją gra tylko w otwartej karcie przy czerwonym poziomie. Na iPhonie powiadomienia strony działają tylko po dodaniu jej do ekranu początkowego (Safari → Udostępnij → „Do ekranu początkowego”) — prościej zainstalować aplikację z App Store, która daje też powiadomienie „PILNE” z syreną.

Wyłączanie: dotknij dzwonka (albo ⚙ → Alarmy) i wybierz 🔕 Wyłącz powiadomienia w tej przeglądarce. Strażnik usuwa wtedy subskrypcję na serwerze i w przeglądarce. Samo pozwolenie przeglądarki usuniesz w jej ustawieniach — komunikat podaje ścieżkę dla Twojej przeglądarki, np.:

11. Skąd biorą się punkty

Punkty liczą się z okna 60 minut. Przez pierwsze 30 minut sygnał ma pełną wagę, potem traci ją liniowo do zera. Każda klasa źródła ma limit, więc wiele artykułów czy alarmów obwodów o tym samym nie sumuje się bez końca. Kolejna obserwacja tego samego obiektu NEPTUN nie jest liczona jako nowy obiekt.

Sześciu nowych sąsiadów — na razie tylko obserwujemy

Od 3 października 2026 Strażnik czyta także media w Mołdawii, Rumunii, na Słowacji, w Czechach, w Szwecji i na Węgrzech — po dwa kanały na kraj. Zdarzenie w przestrzeni powietrznej u któregoś z nich podświetla ten kraj na mapie; dotknięcie otwiera kartę z doniesieniem i odnośnikiem do źródła.

Te sześć krajów nie dodaje punktów. Zero. Nie mogą podnieść poziomu, nie wywołają powiadomienia i nie zmienią koloru Twojego województwa. Powód jest prosty: czeskie i słowackie redakcje piszą o cudzej przestrzeni powietrznej częściej niż o własnej, więc najpierw przez kilka tygodni sprawdzamy, czy nasz filtr nie bierze zdarzenia w Danii albo nad Polską za zdarzenie u nich. Dopiero gdy to przejdzie, włączymy wagi — i napiszemy o tym w historii zmian. Litwa, Łotwa i Estonia działają bez zmian i punktują jak dotąd.

Stan tych kanałów widać w oknie Źródła (dotknij diod u góry) w osobnej pozycji „Pozostali sąsiedzi — obserwacja”. Na mapie przybyła przy tej okazji Szwecja, której wcześniej nie było.

Alarmy obwodów UA — waga według odległości

Waga maleje płynnie: przy granicy 1; 50 km 0,7; 100 km 0,5; 150 km 0,3; 220 km 0,15; 320 km 0,08. Obwód liczy się dla obu województw, każde według swojej odległości. Czas liczy się od prawdziwego początku alarmu: przez 30 minut pełna waga, dalej połowa, dopóki alarm trwa. Gdy obwód zniknie z listy alarmów na 3 minuty, alarm jest zakończony — punkty i podświetlenie znikają od razu, a panel pokazuje godzinę końca:

Nawet alarm we wszystkich obwodach naraz daje najwyżej 1 pkt — alarmy obwodów to jedna informacja, nie kilka niezależnych potwierdzeń.

Media: czytanie całego artykułu

Tytuł bywa mylący: artykuł opublikowany o 9:46 z nagłówkiem o syrenach może opisywać noc. Dlatego serwer pobiera treść artykułu i szuka czasu zdarzenia — godziny („przed godziną 4 rano”, „o godz. 4.19”), słów „w nocy”, „przed świtem”, „wczoraj” czy innego dnia tygodnia. Jeśli zdarzenie było ponad godzinę przed publikacją, artykuł jest widoczny jako relacja z wcześniejszego zdarzenia i ma 0 pkt. Linki z Google News prowadzą do strony zgody Google, której serwer nie akceptuje — wtedy szuka tego samego artykułu w kanale RSS redakcji. Jeśli treści nie da się przeczytać, artykuł ma 0 pkt i zostaje w panelu z linkiem.

Po odwołaniu alertu RCB w danym województwie przez 4 godziny artykuły relacjonujące syreny lub alert mają 0 pkt, chyba że RCB wyda nowy alert. Tytuły podsumowujące, np. „Niespokojny poranek…”, liczą się najwyżej za 0,5 pkt.

Obiekty NEPTUN i odległość

Wagi typów: balistyczna 3,0; MiG-31K 2,6; manewrująca 2,4; KAB 1,8; Shahed 1,4; dron 1,1; rozpoznawczy 0,15; FPV 0. Waga jest mnożona m.in. przez pierwiastek z liczby obiektów i współczynniki jakości danych i kursu. Odległość od granicy działa płynnie: 0 km ×1,7; 15 ×1,6; 45 ×1,3; 80 ×1,0; 110 ×0,7; 150 ×0,4; 200 ×0,25; 250 ×0,1; dalej 0. Przy nieznanym kursie punktowane są tylko obiekty bliskie, z obniżoną wagą. Rakieta lub MiG-31K do 60 km od granicy, z co najmniej dwoma potwierdzeniami, daje minimum 2 pkt.

Czas dolotu

Karta obiektu szacuje czas do granicy Polski i granicy wybranego województwa, nie do adresu. Liczy go z prędkości podanej przez źródło albo typowej dla klasy obiektu i odejmuje 2,5 minuty na opóźnienie danych. Dla pozycji przybliżonej ETA nie jest pokazywane na karcie, ale jest liczone wewnętrznie — używa go warunek czerwonego alarmu (niżej). Przy znanym kursie, co najmniej dwóch potwierdzeniach i średniej lub wysokiej wiarygodności ETA ≤ 10 min podnosi wkład obiektu do 2 pkt, a ≤ 5 min — do 4 pkt.

Kiedy zapala się czerwony

Same 4 punkty nie wystarczą. Od 23 września 2026 czerwony wymaga jeszcze potwierdzenia, czyli jednego z dwóch:

• Alert RCB o treści „znajdź bezpieczne miejsce” — najwyższy z trzech poziomów, którymi RCB rozróżnia komunikaty od 17 września. Taki alert zapala czerwony sam, bo państwo wprost wzywa do schronienia.
• Realny obiekt uderzeniowy kursem na Polskę — rakieta, Shahed, KAB albo dron bojowy, którego czas dolotu do granicy wynosi 15 minut lub mniej, albo który jest bliżej niż 50 km. Drugi warunek jest bezpiecznikiem na wypadek drona odrzutowego (Geran-3/4), którego źródło nie opisało jako odrzutowy — dla niego 50 km to niecałe 7 minut.

Czas dolotu liczy się z prędkości typowej dla klasy obiektu, więc próg sam się przelicza: dron śmigłowy około 45 km, odrzutowy około 110 km, rakieta manewrująca około 200 km. Drony rozpoznawcze nie są potwierdzeniem — one nie atakują.

Bez potwierdzenia region zostaje żółty, nawet przy 5 punktach, a Strażnik pisze o tym wprost na karcie: „brak potwierdzenia obiektem — zostaje żółty”. Powód zmiany: do 23 września Alert RCB o monitorowaniu sytuacji razem z alarmami obwodów Ukrainy i doniesieniami mediów potrafił zapalić czerwony, choć na mapie nie było nic bliżej niż 80 km. Na danych od 1 września nowa reguła zostawia czerwony w dwóch przypadkach z ośmiu — tych, w których obiekt był 15 minut od granicy.

Fala obiektów

Trzy różne obiekty lecące w stronę Polski w ciągu 15 minut i bliżej niż 150 km dokładają wspólnie 0,5 pkt. Kilka obiektów naraz znaczy więcej niż każdy z osobna, a pojedyncze meldunki o tym samym obiekcie fali nie tworzą. Od 1 września fala wystąpiła cztery razy i za każdym razem przy realnym zdarzeniu.

Przeniesienie na sąsiednie województwa

Województwo z co najmniej 2 pkt z sygnałów innych niż regionalny Alert RCB przekazuje 40% sąsiadom, 16% kolejnemu kręgowi i tak dalej. Oficjalny alert RCB nie jest przenoszony — jego obszar wskazał nadawca. To samo zdarzenie nie wraca przez przeniesienie: artykuł albo alarm obwodu przypisany do dwóch sąsiednich województw liczy się w każdym w całości, ale nie jest doliczany drugi raz jako przeniesienie. Przeniesienie to kontekst regionalny, a nie prognoza trasy obiektu; kolor wyłącznie od sąsiadów jest przygaszony i nie dzwoni.

Które strefy PAŻP punktują

PAŻP codziennie publikuje dziesiątki stref: szkolenia wojskowe, skoki spadochronowe, szybowce, drony komercyjne. Gdyby każda punktowała, mapa świeciłaby na żółto codziennie. Dlatego:

Strefa D, R, NPZ albo ADHOC punktuje tylko wtedy, gdy spełnia wszystkie trzy warunki: sięga od ziemi w górę, ten sam identyfikator nie pojawił się przez ostatnie 7 dni, a strefa leży nad ścianą wschodnią albo nad północą. Waga jest niska (0,5 pkt), bo zamknięcie nieba to decyzja wojska, a nie niezależny pomiar zagrożenia — strefa nigdy nie podniesie poziomu sama.

Na północy strefa waży 1 pkt. NEPTUN obserwuje Ukrainę i dla Pomorza, zachodniopomorskiego, warmińsko-mazurskiego i kujawsko-pomorskiego nie daje nic. Zostają strefy, media (także fala doniesień o poderwaniu lotnictwa nad Bałtykiem), RCB i zamknięcia nieba u sąsiadów nad Bałtykiem. Zasada bezpieczeństwa się nie zmienia: strefa 1 pkt + relacja mediów 1 pkt = próg żółty; incydent bałtycki z mediów waży od 15.09.2026 tylko 0,5 pkt i liczy się wyłącznie świeże doniesienie (do 30 minut) o zdarzeniu teraz, więc strefa + Bałtyk to 1,5 pkt; sama strefa to wciąż cisza.

12. Ograniczenia i rozwiązywanie problemów

• Czerwona dioda — jedno ze źródeł nie odpowiada. Pozostałe działają; fuzja ma wtedy mniej potwierdzeń.
• Pusta mapa albo wszystkie diody czerwone — sprawdź połączenie i inną sieć. Antywirus lub proxy, które przechwytują HTTPS, potrafią blokować połączenia aplikacji; nie wyłączaj ochrony na stałe, tylko sprawdź wyjątek dla straznik.eu.
• Brak powiadomień — sprawdź Moje miejsca (obserwowane województwo), suwak Alarmy na tym telefonie i Ustawienia → Powiadomienia → Strażnik. Test dźwięku nie sprawdza drogi push z serwera.
• Alarm przyszedł bez dźwięku — najczęściej dzwonek jest wyciszony przełącznikiem z boku telefonu albo działa tryb Skupienia bez dopuszczonego Strażnika. Zob. ramkę „Sprawdź swojego iPhone'a” w rozdziale 9.
• Alarm przyszedł dopiero po odblokowaniu — wyłączone „Powiadomienia czasowo zależne” albo Strażnik niedopuszczony w trybie Sen.
• Po wymianie telefonu — zainstaluj Strażnika z App Store i zapisz miejsca na nowo; Moje miejsca nie przechodzą między telefonami.
• Diody zielone, przyciski działają, a mapa jest pusta (także w Safari) — iPhone blokuje rysowanie map (WebGL). Najczęściej to Tryb blokady: Ustawienia → Prywatność i ochrona → Tryb blokady → Konfiguruj przeglądanie → wyklucz Strażnika, a w Safari także straznik.eu. Jeśli Tryb blokady jest wyłączony, sprawdź Ustawienia → Aplikacje → Safari → Zaawansowane → Flagi funkcji → WebGL. Alarmy i powiadomienia działają także bez mapy.
• Obiekt jest na liście, a nie ma go na mapie — sygnał żyje w oknie 60 minut, a pozycja jest z bieżącej migawki. Zniknięcie obiektu nie dowodzi zestrzelenia.
• Niepełny obraz — NEPTUN jest agregatorem OSINT, a nie radarem; ADS-B widzi tylko jawne transpondery; komunikaty i artykuły mogą się spóźniać. Brak punktów nie dowodzi braku zagrożenia.

13. Własny serwer — opcjonalnie

Puste pole ⚙ → Aplikacja → Zaawansowane: wspólny backend oznacza domyślny serwer Strażnika. Własny adres wpisuj tylko wtedy, gdy sam utrzymujesz zgodny backend i jego powiadomienia. Wymagany jest HTTPS z certyfikatem zaufanym przez system. Opis uruchomienia backendu jest w README. Uruchamianie własnego backendu dla innych osób wymaga licencji autora.

14. Prywatność i źródła

Pełna polityka prywatności — co zostaje na urządzeniu, co widzi serwer i jakie usługi zewnętrzne biorą udział w przesyłaniu danych.

Brak konta, reklam i analityki. Moje miejsca, nazwy i jednorazowe punkty lokalizacji zapisują się tylko na urządzeniu. Na serwer i do dostawcy powiadomień trafiają nazwy obserwowanych województw i identyfikator subskrypcji urządzenia — nigdy dokładna lokalizacja. Wyjątek to trasa w GROCIE: pozycja i wybrany punkt idą wtedy do publicznego serwera tras FOSSGIS, nie do nas (szczegóły).

Serwer oraz dostawcy map, powiadomień, zdjęć i danych otrzymują zwykłe żądania sieciowe i mogą prowadzić logi techniczne. Przy czytaniu artykułów serwer pobiera strony redakcji tak jak zwykła przeglądarka, bez akceptowania zgód na pliki cookie.

Dane: NEPTUN · adsb.lol / adsb.fi i dostawcy zapasowi · RCB / RSO · PAŻP · media regionalne i bałtyckie · strefy sąsiadów. Mapa: OpenFreeMap, © OpenStreetMap. Zdjęcia maszyn i ich autorzy są podpisani w kartach.