GROTA — gdzie się schronić

Najważniejsze w 30 sekund

Czym są punkty w GROCIE

To 85 837 punktów schronienia z publicznego wykazu Komendy Głównej PSP („Punkty schronienia w Polsce”, dane.gov.pl). Wykaz nie mówi, czy to schron, ukrycie czy miejsce doraźnego schronienia, ani ile osób się zmieści — pełna ewidencja nie jest jawna. Mówi za to, kiedy punkt jest dostępny, i to widać po kolorze kropki:

GROTA działa w całej Polsce i tylko w Polsce. Wykaz punktów jest w telefonie, więc wyszukiwanie najbliższego działa także bez internetu.

1. Jak otworzyć GROTĘ

Przy alarmie: na ekranie alarmu dotknij POTWIERDZAM — wycisz syrenę. Syrena milknie i pojawiają się trzy przyciski: Gdzie się schronić, Obserwuj mapę i Jestem bezpieczny. Strażnik nigdy sam nie przełącza ekranu — wybierasz Ty. Gdzie się schronić otwiera GROTĘ od razu na zakładce TERAZ i ustala Twoją pozycję. GROTA zaczyna się wczytywać już w chwili alarmu, więc otwiera się natychmiast.

W każdej chwili: dolna zakładka Więcej → Schronienie — gdzie najbliżej. Otwiera się wtedy zakładka Mapa.

Powrót do Strażnika: przycisk ‹ Strażnik w lewym górnym rogu albo systemowy przycisk „wstecz”. „Wstecz” najpierw cofa krok w GROCIE (zamyka kartę punktu, panel), a dopiero potem wraca do Strażnika.

Na dole GROTY jest pięć zakładek: Mapa, Miejsca, czerwona TERAZ, Przygotuj i Zasady.

2. Przy alarmie — zakładka TERAZ

TERAZ to ekran na chwilę zagrożenia. Po otwarciu ustala Twoją pozycję i od razu pokazuje wynik. Nic nie trzeba ustawiać.

Krok 1. Skąd szukam

Pod cytatem z „Poradnika bezpieczeństwa” widać „Szukam od: GPS ±5 m” — skąd GROTA liczy odległość. Jeśli pozycja jest zła albo GPS nie działa: Pozycja z GPS (spróbuj jeszcze raz), Wpisz adres albo Jestem w: Dom (Twoje zapisane miejsce). Niżej wybierasz, jak się poruszasz: Pieszo, Rower albo Samochód. Zakończ czyści pozycję i trasę.

Krok 2. Najbliższe miejsce i trasa

Duża karta „Najbliższe sprawdzone miejsce schronienia” podaje adres, odległość, czas dojścia i rodzaj dostępu. Na mapie jest trasa od „Tu jesteś” do „Cel”. PROWADŹ ➜ otwiera nawigację Google Maps w telefonie. Pod spodem jest zdjęcie z góry (punkt w środku), Street View i Pokaż na mapie.

Krok 3. Gdy pierwsza propozycja nie pasuje

W „Prowadź do punktów” widać, jak daleko jest najbliższy punkt każdego rodzaju — np. „Całodobowo 1,1 km”, „Na żądanie 118 m”. Wyłącz rodzaj, który Ci nie pasuje (np. zamknięte „na żądanie” w nocy), a GROTA od razu wskaże najbliższy z pozostałych. Tak samo działają skróty rodzajów budynków (parkingi podziemne, bloki, szkoły) i Rodzaj budynku: wszystkie.

Niżej, w „Inne opcje”, są kolejne punkty z numerami 2, 3… Dotknięcie punktu stawia go na pierwszym miejscu, z trasą. Przydaje się, gdy pierwszy jest za ruchliwą ulicą albo okazał się zamknięty.

GROTA prowadzi tylko do punktów o sprawdzonym położeniu. Jeśli bliżej stoi punkt o wątpliwym położeniu (szpilka na trawniku, nie na budynku), GROTA pisze o nim pod propozycją, ale do niego nie prowadzi.

Czy zdążę? — alarm z czasem

Gdy Strażnik zna czas do zagrożenia (np. obiekt leci w stronę Twojego województwa), GROTA porównuje go z czasem dojścia. Jeśli według szacunku nie zdążysz, na górze pojawia się czerwona ramka „Według szacunku nie zdążysz”, a trasa na mapie jest czerwona. Wtedy stosuj się do zasad z poradnika z tej ramki: zostań w budynku, z dala od okien, przy ścianach nośnych, w najniższej kondygnacji.

Gdy GPS nie działa, jest niedokładny albo pokazuje zagranicę

• Ustalanie pozycji trwa: nie czekaj — dotknij Jestem w: Dom, wpisz adres albo Wskaż na mapie.
• Brak zgody na lokalizację: GROTA podpowie, gdzie ją włączyć (Ustawienia → Aplikacje → Strażnik → Uprawnienia → Lokalizacja), a do tego czasu wybierzesz miejsce ręcznie.
• Pozycja bardzo przybliżona (np. ±3 km): GROTA pyta, czy wybierzesz miejsce, czy pokazać wynik mimo to, i oznacza go jako przybliżony.
• Poza Polską: GROTA zna tylko punkty w Polsce, więc zamiast trasy pisze „Jesteś poza zasięgiem danych Groty”. Jeśli jesteś w Polsce tuż przy granicy, a telefon pokazał drugą stronę rzeki, wybierz pozycję ręcznie.

Gdy PROWADŹ nic nie robi (brak Google Maps albo internetu): na karcie punktu dotknij Narysuj trasę tutaj, na mapie Groty. GROTA narysuje trasę orientacyjną z tego, co ma w telefonie — z pobraną mapą offline ulicami, bez niej w linii prostej.

3. Umówione miejsce

Jeśli umówiliście się z bliskimi na konkretne miejsce spotkania, wpisz je w karcie „Umówione miejsce” na dole TERAZ: Wskaż miejsce → adres albo punkt na mapie. GROTA pokaże odległość i czas pieszo i samochodem, trasę (Pokaż trasę, Prowadź) i ostrzeże, gdy miejsce jest za daleko, by zdążyć. Usuń je kasuje.

4. Zakładka Mapa

Mapa pokazuje wszystkie punkty w Polsce. Kolor kropki to dostęp (zielony — całodobowo, pomarańczowy — w godzinach, niebieski — na żądanie), a obwódka to pewność położenia (szara — sprawdzone, żółta — do sprawdzenia, czerwona — wątpliwe). Przyciski na mapie: +/− przybliżenie, księżyc/słońce przełącza mapę jasną i ciemną, celownik pokazuje Twoją pozycję.

Dotknij kropki, a pod mapą pojawi się karta punktu: adres, gmina, rodzaj budynku (z OpenStreetMap), dostęp z objaśnieniem, odległość i czas, pewność położenia, zdjęcie z góry, Prowadź, Street View i Narysuj trasę tutaj, na mapie Groty. Jeśli masz zapisane miejsca, zobaczysz też „Zapisz jako schronienie dla:” z przyciskami Twoich miejsc.

Lista zamiast mapy

Przycisk Lista obok Filtry i widok pokazuje te same punkty co mapa — ten sam filtr, ta sama kolejność od najbliższego — jako listę do przeczytania: adres, odległość, szacowany czas, dostęp, rodzaj obiektu i pewność położenia. Wybranie pozycji otwiera tę samą kartę, co dotknięcie kropki. Odległości liczone są od Twojej pozycji, a gdy GROTA jej nie zna — od środka mapy, i tak jest napisane nad listą.

Lista jest też drogą dla osób, które nie korzystają z mapy: pozycje da się przejść klawiaturą (Tab, Enter) i odczytać czytnikiem ekranu, czego kropki na mapie nie dają. Czytnika ekranu nie zweryfikowaliśmy jeszcze na prawdziwym telefonie — sprawdziliśmy klawiaturę.

Filtry i widok

Filtry i widok pod mapą pozwala pokazać tylko wybrane punkty: według dostępu (Całodobowo, W godzinach, Na żądanie), pewności położenia (Sprawdzone, Do sprawdzenia, Wątpliwe) i rodzaju budynku (11 grup, np. parkingi podziemne, bloki, szkoły, szpitale). Każdy przycisk włącza albo wyłącza swoją grupę; Pokaż wszystkie zaznacza wszystko, a naciśnięte ponownie — odznacza. Tu też wybierasz Pieszo, Rower albo Samochód.

Czemu nie ma tu „schronów”? Przy pierwszym wejściu GROTA wyjaśnia, że publiczne dane PSP nie rozróżniają schronu, ukrycia i miejsca doraźnego schronienia, a pełna ewidencja z mocy ustawy nie jest jawna. Wyjaśnienie i źródła prowadzi do Zasad.

5. Zakładka Miejsca — przygotuj się zawczasu

Tu zapisujesz swoje stałe miejsca — dom, pracę, szkołę dziecka, rodzinę — i z góry wybierasz dla nich schronienia. Przy alarmie wystarczy dotknąć Jestem w: Dom, a wynik jest od razu, nawet bez GPS. Miejsca zapisują się tylko w tym telefonie.

Dodawanie miejsca

1. W „Dodaj miejsce” wybierz rodzaj: Dom, Praca, Szkoła / uczelnia, Przedszkole / żłobek, Rodzina / bliscy, Działka / domek albo Inne.
2. Wpisz nazwę i adres, potem Szukaj — albo Moja pozycja / Wskaż na mapie.
3. Dotknij kafla miejsca i w „Wybierz miejsca schronienia” zaznacz do trzech punktów z listy najbliższych.

Szczegóły, notatki i edycja

W szczegółach miejsca widać położenie, „Moje miejsce w budynku” (np. „korytarz na parterze, bez okien” — gdzie się schować, gdy nie zdążysz wyjść) i wybrane schronienia. Przy każdym schronieniu jest pole „Jak wejść — godziny, kto otwiera, kontakt do zarządcy (Twoja notatka)”. Warto je wypełnić po rozmowie z zarządcą. Ołówek otwiera edycję: nazwa, położenie, rodzaj, miejsce w budynku z polem „Sprawdziłem to miejsce na miejscu”, skrócona lista kontrolna i środek transportu. Zmiany zapisują się same („✓ Zapisano”). Kosz usuwa miejsce, a uchwyt ⋮⋮ zmienia kolejność.

Nagraj swoją trasę

Przy każdym schronieniu możesz nagrać trasę, przechodząc ją raz na spokojnie: Nagraj swoją trasę, potem idź, a na koniec Zakończ i zapisz. W czasie nagrywania ekran musi być włączony. Przy alarmie, gdy jesteś do 300 m od tego miejsca, GROTA pokaże Twoją pomarańczową trasę zamiast wyliczonej — z przejściami i skrótami, których nie ma na mapie.

6. Zakładka Przygotuj

Mapa offline — na wypadek braku internetu

Przy alarmie sieć bywa przeciążona. Punkty schronienia i odległości działają zawsze, bo wykaz jest w telefonie. Żeby widzieć ulice i mieć trasę bez internetu, pobierz mapę zawczasu:

1. Wybierz obszar: Wokół miejsca (25, 50 albo 75 km wokół Twojej pozycji lub zapisanego miejsca), Województwo albo Cała Polska (ok. 2 GB — tylko przez wifi).
2. Wybierz, co pobrać: Mapa i trasy (zalecane; tylko z tym wariantem GROTA poprowadzi bez internetu także na wsi) albo Sama mapa (mniejsza, bez internetu zamiast trasy zostaje linia prosta).
3. Dotknij Pobierz mapę. GROTA pokazuje wcześniej, ile pobierze i ile zajmie w telefonie. Nie zamykaj aplikacji w trakcie; przerwane pobieranie dobiera potem tylko resztę.
4. Sprawdź bez internetu udaje brak sieci, żebyś zobaczył, co będzie działać. Zakończ test wraca do normalnej pracy.

Rozmiary: województwo od kilkudziesięciu do kilkuset MB (dokładną liczbę pokazuje lista), cała Polska ok. 2 GB. Pobraną mapę usuwasz przyciskiem Usuń w tej samej karcie. Mapa offline to też miejsce dla innych: każdy, kto ma ją w telefonie, nie obciąża serwera w czasie alarmu.

Listy przygotowań

Niżej jest 8 list kontrolnych cytowanych z „Poradnika bezpieczeństwa” i „Instrukcji reagowania” MSWiA: Piwnica lub garaż — sprawdź, zanim się tam schowasz, Dom lub mieszkanie, Zapasy domowe na minimum 3 dni, Plecak ewakuacyjny, Plan na kryzys, Praca, Szkoła i Osoby potrzebujące szczególnej pomocy — razem 44 pozycje. Lista o piwnicy i garażu jest nowa w wydaniu 1.7.80: to cytaty z „Instrukcji reagowania” MSWiA (s. 8–10). Otwórz rozwija listę, zaznaczasz, co już masz. Ramka listy jest czerwona, gdy zrobiono mniej niż 40%, żółta w trakcie i zielona przy komplecie. Postęp zostaje tylko w telefonie.

7. Zakładka Zasady

GROTA nie tworzy własnych procedur. Każde zalecenie w zakładce Zasady to cytat z „Poradnika bezpieczeństwa” (Rząd RP, 1/2025) z numerem strony: co robić po usłyszeniu sygnału alarmowego, atak z powietrza, schronienia (co robić, gdy nie zdążysz), ewakuacja, przygotowanie otoczenia i plan na kryzys. Od wydania 1.7.80 jest też osobny dział „Instrukcja reagowania MSWiA” — cytaty z materiału MSWiA i Państwowej Straży Pożarnej z 25 września 2026: jak wybrać pomieszczenie, zasada dwóch ścian, kiedy nie schodzić do piwnicy i gdzie stanąć w garażu podziemnym. Dalej są wyjaśnienia: czego poradnik nie określa, dlaczego w GROCIE nie ma „schronów”, z kiedy są punkty (data wykazu PSP i ich liczba, brane wprost z paczki w aplikacji), jakie są ograniczenia danych, skąd biorą się przesunięte punkty i źródła. Zamknij wraca do poprzedniej zakładki.

8. Język GROTY

GROTA mówi po polsku, angielsku i ukraińsku. Język wybiera sama, w tej kolejności:

1. język wybrany w GROCIE: Zasady → karta „Język · Language · Мова” → Polski, English albo Українська;
2. jeśli nie wybrano — język Strażnika (⚙ → Aplikacja → język: polski albo angielski);
3. jeśli i tego nie ustawiono — język telefonu: ukraiński daje ukraiński, inny niż polski — angielski.

Zmiana działa od razu, bez ponownego uruchamiania. Cytaty z „Poradnika bezpieczeństwa” w wersji angielskiej i ukraińskiej są naszym tłumaczeniem — pod każdym jest dopisek, że oryginał jest po polsku. Adresy i nazwy miejsc zostają po polsku, tak jak w wykazie PSP. Sam Strażnik (poza GROTĄ) ma wersję polską i angielską.

9. Co działa bez internetu

10. Pytania i problemy

Czy to są schrony?

Nie wiadomo. Publiczny wykaz PSP nie odróżnia schronu, ukrycia i miejsca doraźnego schronienia, a pełna ewidencja nie jest jawna.

Czy punkt będzie otwarty?

GROTA tego nie wie. Punkty „na żądanie” są zwykle zamknięte, a „w godzinach” — otwarte tylko w czasie pracy obiektu. Zapytaj zarządcę budynku zawczasu i zapisz odpowiedź w notatce „Jak wejść” przy swoim miejscu.

Dlaczego GROTA prowadzi do dalszego punktu, a nie do najbliższej kropki?

Bliższa kropka ma wątpliwe położenie (szpilka obok budynku) albo nie pasuje do wybranego rodzaju. GROTA pisze o tym pod propozycją.

Szpilka stoi na trawniku albo na parkingu.

To błąd w danych źródłowych PSP, nie w GROCIE. Szukaj budynku obok. Błąd możesz zgłosić gminie albo komendzie PSP — poprawka u źródła naprawia go we wszystkich aplikacjach.

PROWADŹ nic nie robi.

Brak Google Maps albo internetu. Użyj Narysuj trasę tutaj, na mapie Groty na karcie punktu.

Nie widać zdjęcia z góry.

Zdjęcie pobiera się na bieżąco z Geoportalu GUGiK, który bywa wolny — czasem trwa to kilkanaście sekund. Bez internetu zdjęcia nie ma. W wersji 1.7.68 nie wyświetlało się wcale (GUGiK zmienił usługę); od 1.7.70 działa, także na starszych Androidach — zaktualizuj aplikację.

Skąd GROTA wie, ile mam czasu? Dlaczego czasem nie ma „zdążysz / nie zdążysz”?

Z alarmu Strażnika — z zagrożeń, które Strażnik widzi. Gdy alarm opiera się tylko na źródłach pośrednich albo Strażnik nie zna czasu, GROTA nie ocenia i nie ponagla. Alert RCB może dotyczyć czegoś, czego Strażnik nie widzi, więc przy alercie RCB albo syrenach nie licz minut.

Jestem za granicą albo przy granicy.

GROTA zna tylko Polskę. Przy granicy, gdy telefon pokazał drugą stronę rzeki, wybierz pozycję ręcznie.

Zmieniłem adres domu i zniknęły schronienia.

To celowe: po zmianie adresu o więcej niż 3 km GROTA pyta, czy usunąć schronienia z dawnej okolicy.

Mam nowy telefon — gdzie moje miejsca?

Miejsca, notatki i trasy są tylko w telefonie, na którym je zapisałeś. Na nowym trzeba je dodać ponownie.

Jak usunąć wszystko?

Mapę offline usuwasz w Przygotuj → Usuń, miejsca — koszem w Miejsca, umówione miejsce — Usuń. Całość: Ustawienia Androida → Aplikacje → Strażnik → Pamięć → Wyczyść dane (to czyści też ustawienia Strażnika, np. województwo do alarmów).

Kiedy GROTA będzie na iPhonie?

W kolejnym wydaniu, po przeglądzie Apple. Na stronie WWW GROTY nie będzie: wykaz punktów to kilkanaście MB danych, które mają sens w telefonie.

11. Prywatność i źródła

GROTA nie ma konta, reklam ani analityki. Wykaz punktów i wyszukiwanie najbliższego działają w telefonie. Miejsca, notatki, nagrane trasy, listy i mapa offline zostają tylko w telefonie. Poza telefon trafia tylko to, co potrzebne do konkretnej funkcji:

• trasa na mapie — pozycja i wybrany punkt idą do publicznego serwera tras FOSSGIS (OSRM, dane OpenStreetMap);
• wyszukiwanie adresu — wpisany adres idzie do usługi GUGiK, po naciśnięciu „Szukaj”;
• zdjęcie z góry — fragment ortofotomapy z Geoportalu (GUGiK) dla oglądanego punktu;
• podkład mapy — kafelki OpenFreeMap dla oglądanego obszaru (z mapą offline nic nie wychodzi);
• paczki mapy offline — pobierane z serwera Strażnika;
• Google Maps i Street View — tylko po dotknięciu przycisku.

Szczegóły: polityka prywatności.

Dane: Komenda Główna PSP, „Punkty schronienia w Polsce”, dane.gov.pl, CC BY 4.0 · rodzaje budynków: © OpenStreetMap (ODbL) · zasady i listy: „Poradnik bezpieczeństwa”, Rząd RP, gov.pl, CC BY-SA 4.0 · mapa: OpenFreeMap, © OpenStreetMap · trasy: FOSSGIS (OSRM) · adresy i ortofotomapa: GUGiK.